Από την έντυπη έκδοση της εβδομαδιαίας εφημερίδας ΝΟΤΙΟΣ ΟΡΙΖΟΝΤΑΣ – 08/04/2026
Γράφει ο Στάθης Παρασκευάς
Η αθηναϊκή παραλιακή ζώνη, όπως συνήθως εννοούμε το τμήμα από το Φάληρο ως τη Βουλιαγμένη, εκτείνεται σε δεκάδες χιλιόμετρα και αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα συγκριτικά πλεονεκτήματα της πρωτεύουσας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Και όμως, για δεκαετίες παρέμενε σε μεγάλο βαθμό αναξιοποίητη, σαν να θεωρούσαμε ότι θα έλθει η στιγμή που με έναν μαγικό τρόπο η θάλασσα θα ερχόταν μόνη της στην πόρτα μας! Έμοιαζε σαν να ήταν πάντα εκεί, αλλά να μην την ζούσε κανείς!
Αυτό, όμως, αρχίζει να αλλάζει. Και δεν αλλάζει επειδή ξαφνικά επικράτησε κάποια νέα αστική φιλοσοφία. Αλλάζει για έναν πιο γήινο λόγο. Επειδή υλοποιούνται επενδύσεις και δημιουργούνται καινούργιες υποδομές. Ως προς τη ζήτηση, το ερώτημα έχει εκ των πραγμάτων απαντηθεί. Σε μια μητροπολιτική Αθήνα με εκατομμύρια κατοίκους κοντά στη θάλασσα, το αυτονόητο δεν χρειάζεται επιβεβαίωση.
Το πιο ξεκάθαρο παράδειγμα είναι η Μαρίνα Φλοίσβου. Μια υποδομή που αποδείχτηκε κάτι πολύ περισσότερο από μια σύγχρονη Μαρίνα. Η ανταπόκριση του κοινού ήταν άμεση και σταθερή και αυτό δεν ήταν τυχαίο. Ο κόσμος έτρεξε εκεί γιατί ήθελε ακριβώς αυτό. Έναν οργανωμένο παραθαλάσσιο χώρο, δίπλα του! Η ανάπτυξη της Μαρίνας επέτρεψε να αποκτήσει το παραλιακό μέτωπο της πόλης, για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες, μια ολοκληρωμένη λειτουργία αναψυχής. Η ζήτηση ήταν εκεί από πάντα, έλειπε όμως η προσφορά!
Δεν είναι η πρώτη φορά που μια ευρωπαϊκή πόλη ανακαλύπτει αργά την αξία της ακτογραμμής της. Η Βαρκελώνη άλλαξε σχέση με τη θάλασσα μέσα από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1992, μια τομή στην ιστορία της πόλης που μετέτρεψε ένα βιομηχανικό μέτωπο σε έναν από τους πιο δημοφιλείς αστικούς προορισμούς της Ευρώπης. Η Γένοβα αναμόρφωσε το παλιό της λιμάνι σε πολιτιστικό και τουριστικό πόλο. Η Μασσαλία έκανε το ίδιο με αφορμή την Πολιτιστική Πρωτεύουσα Ευρώπης το 2013. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, το κοινό στοιχείο δεν ήταν μόνο το χρήμα που επενδύθηκε. Ήταν η πολιτική βούληση να αντιμετωπιστεί η ακτογραμμή ως στρατηγικό αστικό κεφάλαιο, όχι ως υποβαθμισμένος και περιθωριακός χώρος.
Σήμερα, στον Φαληρικό Όρμο, η Περιφέρεια Αττικής υλοποιεί το Πάρκο Αέναον, ένα έργο που αποδίδει στον δημόσιο χώρο μια από τις πλέον υποβαθμισμένες ζώνες της μητροπολιτικής ακτογραμμής. Πρόκειται για μια παρέμβαση που επιχειρεί να ανατρέψει τη μέχρι πρότινος εικόνα ενός χώρου αποκομμένου από την πόλη, μετατρέποντάς τον σε έναν ανοιχτό, προσβάσιμο πυρήνα πρασίνου και αναψυχής. Με έμφαση στη βιώσιμη διαχείριση, την ελεύθερη πρόσβαση και τη σύνδεση με τον αστικό ιστό, το πάρκο φιλοδοξεί να λειτουργήσει όχι απλώς ως ένας ακόμη προορισμός, αλλά ως σημείο αναφοράς για τη σχέση της Αθήνας με το θαλάσσιο μέτωπο.
Αντίστοιχες, μικρότερης κλίμακας παρεμβάσεις γίνονται κατά μήκος της παραλιακής έως τη Βουλιαγμένη. Δεν είναι συντονισμένες μεταξύ τους και ενδεχομένως αυτό να είναι μειονέκτημα. Ωστόσο η κατεύθυνση είναι σαφής.
Το κρίσιμο όμως διακύβευμα παραμένει το Ελληνικό. Πρόκειται για την πιο φιλόδοξη αστική ανάπτυξη που επιχειρήθηκε ποτέ στη χώρα. Το έργο βρίσκεται σε εξέλιξη, και αυτό σημαίνει ότι η εικόνα που βλέπουμε σήμερα είναι μεταβατική, σαν ένα σκηνικό που στήνεται μπροστά στα μάτια μας. Η κλίμακα, η πολυπλοκότητα και οι δυνατότητες της παρέμβασης είναι προφανείς αλλά και πρωτοφανείς! Από τις ζώνες πρασίνου και τις υποδομές, μέχρι τις περιοχές αναψυχής και την παραλιακή σύνδεση. Και εδώ το στοίχημα δεν είναι απλώς να ολοκληρωθούν τα έργα, αλλά να συνδεθούν μεταξύ τους σε ένα συνεκτικό σχέδιο που θα ξαναφέρει την Αθήνα κοντά στη θάλασσα.
Εν ολίγοις, η αλλαγή στην περιοχή είναι εμφανής. Το ερώτημα είναι αν θα γίνει με τρόπο οργανωμένο, ώστε να αποδώσει ουσιαστικά οφέλη όχι μόνο για την παραλιακή ζώνη, αλλά για ολόκληρη τη μητροπολιτική Αθήνα. Και κατ’ αντιστοιχία, τα οφέλη να μην αφορούν αποκλειστικά τους κατοίκους των νοτίων προαστίων, αλλά όλους τους Αθηναίους, δημιουργώντας μια λειτουργική σύνδεση της πόλης με τη θάλασσα.
Και ίσως, όταν ολοκληρωθούν όλα όσα σήμερα βρίσκονται σε εξέλιξη, να συνειδητοποιήσουμε ότι δεν δημιουργήθηκε μια νέα ριβιέρα, αλλά μια διαφορετική καθημερινότητα για την ίδια την πόλη.
Διαβάστε ειδήσεις για τα Νότια Προάστια Αττικής στο Notiosorizontas.gr
Κάντε like στη σελίδα μας στο Facebook
